การจัดทำรายงานเกี่ยวกับชนิดและปริมาณสารมลพิษมักเป็นงานที่มีความสำคัญในหลายๆ สาขาอาชีพ เช่น สุขภาพสาธารณะ, สิ่งแวดล้อม, อุตสาหกรรม, การทำงานในโรงงาน, ภัยพิบัติ และอื่นๆ โดยทั่วไปแล้ว การจัดทำรายงานนี้มักประกอบด้วยขั้นตอนต่างๆ ดังนี้

  1. สำรวจข้อมูล สำรวจข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับสารมลพิษที่ต้องการรายงาน เช่น ประเภทของสารมลพิษ, แหล่งที่มา, วิธีการใช้งาน, ปริมาณ, ผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมและสุขภาพ ซึ่งข้อมูลนี้อาจมาจากงานวิจัยที่เคยทำไว้ หรือข้อมูลจากสถาบันทางการและองค์กรที่เกี่ยวข้อง
  2. กำหนดวัตถุประสงค์ ระบุวัตถุประสงค์ของรายงานว่าต้องการเสนอข้อมูลเพื่ออะไร เช่น การวิเคราะห์สารมลพิษในบริเวณน้ำ การวิเคราะห์ความเสี่ยงจากสารมลพิษในอาหาร หรือวิเคราะห์ผลกระทบของสารมลพิษต่อประชาชนในพื้นที่ใกล้เคียง
  3. ตัดสินใจเกี่ยวกับข้อมูลที่จะใช้ คัดเลือกข้อมูลที่เป็นประโยชน์และเกี่ยวข้องกับวัตถุประสงค์ของรายงาน ในกรณีที่ข้อมูลไม่เพียงพอ อาจต้องทำการสำรวจข้อมูลเพิ่มเติม
  4. วิเคราะห์ข้อมูล วิเคราะห์ข้อมูลที่ได้รับเพื่อหาความสัมพันธ์และข้อสรุปที่สำคัญ ในกรณีที่มีการวิเคราะห์ทางสถิติ เครื่องมือวิเคราะห์ข้อมูลอาจถูกนำมาใช้
  5. สรุปผลการวิเคราะห์ สรุปผลการวิเคราะห์ข้อมูลอย่างชัดเจนและเป็นรูปธรรมเนียม อาจนำเสนอในรูปแบบของตัวเลข กราฟ หรือสรุปในข้อความ
  6. หากมีความเกี่ยวข้อง ควรให้คำแนะนำหรือมีแผนการดำเนินการเพื่อลดปัญหาที่เกิดจากสารมลพิษที่พบ
  7. สรุปแนะนำ ระบุแนวทางแก้ไขหรือปรับปรุงในกรณีที่พบปัญหาจากสารมลพิษ และแนะนำเพื่อป้องกันปัญหาที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต
  8. อ้างอิงข้อมูล ระบุแหล่งที่มาของข้อมูลที่ได้ใช้ในการจัดทำรายงาน ซึ่งเป็นสิ่งสำคัญในการควบคุมคุณภาพของข้อมูลและตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูล

รายงานชนิดและปริมาณสารมลพิษอาจมีลักษณะและโครงสร้างที่แตกต่างกันไป ขึ้นอยู่กับวัตถุประสงค์และสาขาอาชีพที่เกี่ยวข้อง ควรปฏิบัติตามหลักการวิชาการที่เหมาะสมในการเสนอข้อมูลและวิเคราะห์ผลเพื่อให้รายงานมีความน่าเชื่อถือและมีความเป็นประโยชน์สูงสุด

ขั้นตอนการจัดทำรายงานชนิดและปริมาณสารมลพิษที่ระบายออกจากโรงงานอุตสาหกรรม (แบบ รว.1-3, 3/1)

ขั้นตอนที่ 1 ตรวจสอบว่าโรงงานเข้าข่ายต้องจัดทำรายงานชนิดและปริมาณสารมลพิษ

รว.1-3 - ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง การจัดทำรายงานชนิดและปริมาณสารมลพิษที่ระบายออกจากโรงงาน พ.ศ. 2558

- ประกาศกรมโรงงานอุตสาหกรรม เรื่อง แบบรายงานชนิดและปริมาณสารมลพิษที่ระบายออกจากโรงงาน พ.ศ.2559

รว.3/1 - ประกาศกระทรวงอุตสาหกรรม เรื่อง กำหนดหลักเกณฑ์และวิธีปฏิบัติในการตรวจสอบและควบคุมการรั่วซึมของสารอินทรีย์ระเหยจากอุปกรณ์ในโรงงานอุตสาหกรรม พ.ศ. 2555

- ประกาศกรมโรงงานอุตสาหกรรม เรื่อง การรายงานผลกาตรวจวัดการรั่วซึมของสารอินทรีย์ระเหยอุปกรณ์และซ่อมแซมอุปกรณ์ในโรงงานอุตสาหกรรม พ.ศ.2556

1.1 เข้าข่ายต้องจัดทำ

1.1.1 เข้าสู่เว็บไซต์ http://www.diw.go.th/eis หรือ http://www.hawk.diw.go.th/eis

1.1.2 สมัครใช้บริการเพื่อขอรหัสประจำตัว/รหัสผ่านสำหรับผู้ประกอบการโรงงาน

1.1.3 มีปัญหาการเข้าใช้ ติดต่อศูนย์สารสนเทศโรงงานอุตสาหกรรม (02 202 4129)

1.2 ไม่เข้าข่ายต้องจัดทำ

1.2.1 ไม่ต้องจัดทำ

  • หากมีความประสงค์จัดทำ ให้เข้าสู่เว็บไซต์ในข้อ 1.1

ขั้นตอนที่ 2

  • สมัครใช้บริการเพื่อขอรหัสประจำตัว/รหัสผ่านสำหรับผู้ประกอบการโรงงาน
  • Log in เข้าสู่ระบบการรายงาน

ขั้นตอนที่ 3 กรอกข้อมูลลงแบบ รว. (เลือกกรอบ/ครั้งที่/แบบรายงาน)

3.1 แบบ รว.1 (ข้อมูลทั่วไป) 1 แบบรายงาน ต่อ 1 เลขทะเบียนโรงงาน

ข้อมูลทั่วไปของโรงงาน

  • จำนวนระบบบำบัดน้ำเสีย = จำนวนแบบ รว.2
  • จำนวนปล่องระบายมลพิษอากาศ = จำนวนแบบ รว.3
  • แบบ รว.2 (มลพิษน้ำ) 1 แบบรายงาน ต่อ 1 ระบบบำบัดน้ำเสีย
    • pH/BOD/COD/SS
    • โลหะหนัก ตามคุณลักษณะน้ำเสียจากโรงงานประเภทที่มีโลหะหนักเจือปน
    • พารามิเตอร์อื่นๆ ให้เป็นไปตามที่กฎหมายกำหนด

พารามิเตอร์ที่กำหนดในรายงานการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม

ความถี่ในการตรวจวัด

  • น้ำเสียก่อนเข้าระบบบำบัดน้ำเสียอย่างน้อย 3 เดือนต่อครั้ง
  • น้ำเสียหรือน้ำทิ้งออกจากระบบบำบัดน้ำเสียอย่างน้อย 3 เดือนต่อครั้ง
  • น้ำทิ้งระบายออกนอกโรงงานอย่างน้อย เดือนต่อครั้ง
  • น้ำเสียที่ส่งบำบัดภายนอกโรงงานให้เก็บตัวอย่างน้ำในบ่อสุดท้ายอย่างน้อย 1 เดือนต่อครั้ง
  • กรณีไม่มีการระบายออกนอกโรงงานให้เก็บตัวอย่างน้ำในบ่อสุดท้ายอย่างน้อย 3 เดือน
    • แบบ รว.3 (มลพิษอากาศ) 1 แบบรายงาน ต่อ 1 ปล่อง

3.3.3 โรงงานที่ใช้ก๊าซชีวภาพเป็นเชื้อเพลิงให้รายงานพารามิเตอร์อย่างน้อย SO₂/CO/NOx

3.3.2 โรงงานที่ใช้ก๊าซอื่นที่ไม่ใช่ก๊าซชีวภาพเป็นเชื้อเพลิง ให้รายงานพารามิเตอร์อย่างน้อย CO/ NOx

3.3.3 โรงงานที่ใช้เชื้อเพลิงของแข็งหรือของเหลวต้องมีพารามิเตอร์อย่างน้อย TSP/ SO₂/ NOx

3.3.4 กระบวนการผลิตหรือกระบวนการอื่นใดให้รายงานตามที่กฎหมายกำหนด

พารามิเตอร์ที่กำหนดในรายงานการวิเคราะห์ผลกระทบสิ่งแวดล้อม

ความถี่ในการตรวจวัด 6 เดือน ต่อ 1 ครั้ง

  • แบบ รว.3/1 (สารอินทรีย์ระเหย) 1 แบบรายงาน ต่อ 1 เลขทะเบียนโรงงาน

3.3.1 ตรวจวัดการรั่วซึมของสารอินทรีย์ระเหยจากอุปกรณ์ เฉพาะโรงงานลำดับที่ 42, 44, 49, 89 ที่มีหรือใช้สารอินทรีย์ระเหยในกระบวนการผลิต ตั้งแต่ 36 ตัน ต่อปีขึ้นไป

3.3.2 ความถี่ในการตรวจวัด ปีละ 1 ครั้ง

3.3.3 ส่งแบบฟอร์มรายงาน รอบที่ 1 (ม.ค. - มิ.ย.) ส่งภายใน 31 กรกฎาคม

รอบที่ 2 ( ก.ค. - ธ.ค.) ส่งภายใน 31 มกราคมของปีถัดไป

ขั้นตอนที่ 4 ส่งแบบฟอร์มรายงาน (ทุก 6 เดือน)

รอบที่ 1 (ม.ค. - มิ.ย.) ส่งภายใน 1 กันยายน

รอบที่ 2 ( ก.ค. - ธ.ค.) ส่งภายใน 1 มีนาคมของปีถัดไป

4.4.1 ตรวจสอบสถานการณ์รายงาน

  • หน้าเว็บไซต์
  • รับแจ้งผ่านอีเมล กรณี ถ้าไม่ผ่าน
  • แก้ไขภายใน 45 วัน
  • กรอกข้อมูลลงแบบ รว. (เลือกกรอบ/ครั้งที่/แบบรายงาน) ดังขั้นตอนที่ 3

ปล. หากมีข้อสงสัยหรือปัญหาในการดำเนินการระบบอิเล็กทรอนิกส์ ติดต่อ ศูนย์สารสนเทศโรงงานอุตสาหกรรม โทร. 02 202 4164

กรอกข้อมูล/ข้อกฎหมายที่เกี่ยวข้อง ติดต่อ สำนักเทคโนโลยีน้ำและสิ่งแวดล้อมโรงงาน โทร. 02 202 4164